13-8-2020

Gemeenten voeren steeds vaker zelfwoonplicht in

Om de lokale huizenmarkt betaalbaarder te maken, verplichten steeds meer gemeenten kopers om zelf in hun gekochte nieuwbouwwoning te wonen. Hiermee maken zij het beleggers onmogelijk om deze woningen te kopen voor de verhuur.

Een groep van bijna twintig gemeenten heeft in het afgelopen jaar een zogeheten zelfbewoningsplicht ingevoerd, zo blijkt uit onderzoek van het Financieel Dagblad (FD). Onder die gemeenten zijn niet alleen grote steden zoals Amsterdam en Utrecht, ook bestuurders in Nieuwkoop en Bergeijk legden onlangs zelfwoonplicht op.

Met de invoering van een zelfwoonplicht willen de lokale overheden starters en consumenten met minder geld betere kansen bieden op de woningmarkt. Dit omdat de aankoop door beleggers de kooprijs van woningen vaak opdrijft waardoor de kansen voor deze groepen op de woningmarkt steeds kleiner worden.

Regels verschillen per gemeente

De invulling van de zelfwoonplicht verschilt per gemeente. In sommige gemeenten geldt de regel voor woningen beneden een bepaalde prijs, op andere plaatsen geldt de verplichting voor alle nieuwbouwwoningen.
Het kabinet overweegt desondanks de zelfwoonplicht landelijk in te voeren. Minister Kajsa Ollongren van Binnenlandse Zaken werkt momenteel aan wetgeving om de maatregel ook in te voeren voor bestaande woningen, wat volgens het FD vooral door grote steden wordt toegejuicht.

Alleen zelfwoonplicht bij nieuwbouw

Op dit moment kunnen gemeenten de zelfwoonplicht alleen voor nieuwbouw instellen. De overheid onderzoekt de mogelijkheid tot uitbreiding naar bestaande woningen. Hiervoor zou eerst de wetgeving aangepast moeten worden.

Een eerder plan om het beleggen in woningen te ontmoedigen is het verhogen van de overdrachtsbelasting. Deze zou voor beleggers stijgen naar 6 procent. Starters moeten juist worden ontzien en betalen nul procent in het voorstel. Het kabinet hakt na de zomer de knoop door over het voorstel.

Bij de laatste meting van het CBS bezaten ruim 280 duizend personen éém of meer woningen voor de verhuur. Dit totale bezit is goed voor 6 procent van de totale woningvoorraad.

Ondanks ingrijpen van gemeenten is het voor huizenkopers met een modaal inkomen weer moeilijker geworden om een woning te vinden in vergelijking met een jaar geleden. Bekijk de resultaten van ons onderzoek